Dünyanın şekli ve hareketleri nedir ?

2 yorum
13.629 views

Dünyanın şekli ve hareketleri nedir ?

İlköğretim çağından itibaren Coğrafya derslerinde öğretilen bir konudur Dünya’nın şekli ve hareketleri.
Dünya, kutuplara doğru basıkçadır, Ekvator kesimlerinse ise şişkin görünür. Geoit ismi verilen bu şeklin neden olduğu bazı durumlar vardır.
Sıcaklık ve gece-gündüz farklılıkları bunlara verilecek en iyi örnekler arasında yer alır.
Kutuplara gidildikçe artan yerçekiminin ve azalan sıcaklığın, Ekvator’larda tam tersi şeklinde görülmesi de yeryüzü şeklinin sonuçları arasındadır.

Dünya hareketleri sonucuna neler meydana gelir? 
Dünya’nın hareketleri birkaç şekilde yer alır. Yazımızın devamında Dünya’nın hareket çeşitleri ve sonuçlarında yaşanan olaylarla ilgili detaylı bilgiler yer almaktadır.

Günlük Hareketi (Dünya’nın Kendi Etrafında Dönüşü)2
Bunlardan birisi Kendi ekseni etrafında dönerek günlük hareketini tamamlamasıdır. Bunun süresi batıdan doğuya doğru 24 saattir. 1 gün olarak adlandırılan bu dönüş sürecinde gece ve gündüz kavramlarını görürürüz. Günlük sıcaklık miktarlarında farklılık oluşturan günlük dönmelerin sonucunda meltem rüzgarları oluşmaktadır. Yerel saat farklılıkları, güneş açısının sürekli olarak değişmesi, gölge uzunluklarında farklılıklar meydana gelmesi ve basınç değişiklikleri de günlük hareketlerin sonuçları arasında yer alır.

Yıllık Hareketi (Dünya’nın Güneş Etrafında Dönüşü)
Dünya elips adı verilen bir yörünge üstünde 365 gün 6 saatlik bir sürede güneş etrafında dönüşünü 1tamamlamaktadır. 1 yıl olarak adlandırılan bu süre içerisinde güneşe bir yakınlaşıp (3 Ocak Perihel-Günberi) bir uzaklaşmaktadır (4 Temmuz Afel-Günöte)
Dünya’nın 1 yıl süren Güneş etrafında dönüşünün sonuçları vardır.
Mevsimlerin oluşması ilk sırada yer alırken, basınç farkından meydana gelen muson rüzgarlarının oluşumuna katkı sağlaması, gece ile gündüz arasındaki sürelerin uzalması veya kısalmasına neden olması ve gölge boylarında değişme görülmesi bunlardan yalnızca bazılarıdır.

Dünya’nın Güneş etrafında dönmesinden meydana gelen mevsimler 4 çeşit olarak oluşmaktadır. Bu sıcaklık ve yaşam koşullarında meydana gelen farklıların bir başka nedeni ise eksen eğikliğidir. Yalnızca mevsimler değil, Dünya’nın Güneş etrafında dönmesiyle meydana gelen olayların hepsinde eksen eğikliğinin de etkisi büyüktür.

Yine bunlardan birisi olan Gece ve Gündüz eşitliğinin yaşandığı tariilkbahar-ekinoksu-nedirhler  21 Mart ve 23 Eylül olarak bilinmektedir. Gün dönümü tarihleri olan 21 Haziran ve 21 Aralık ise yine mevsimlerin başlangıçları ve bitişleriyle ilgili tarihleri vermektedir.
Sonbahar, Kış, Yaz ve İlkbahar başlangıçlarına denkgelen bu tarihlerde Güney ve Kuzey yarım kürelerde günlerin kısalık ve uzunluk sürelerinde farklılık görülmektedir.
Kuzey ve Güney Yarım Kürede bu tarihlerde yaşanan etkiler, birbiriyle zıt olarak görülmektedir.


Eksen eğikliğine bağlı olarak meydana gelen bir başka olgu ise matematik iklim kuşaklarıdır. Ekvator dönence arasında tropikal, dönence ile kutuplarda orta, kutup yörüngesi ile noktaları arasında ise kutup kuşağı olarak adlandırılır. Diğer iklim kuşakları ise Sıcaklık, Sıcak, Ilıman ve Soğuk iklim kuşaklarıdır. Ülkemiz dört mevsimi yaşadığımız ve daha fazla karasal alana sahip olduğumuz ılıman iklim kuşağı şartlarına sahiptir.


Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+


Eklenme Tarihi: 16 Haziran 2015

Facebook Yorumları

Konu hakkında yorumunuzu yazın

Dünyanın şekli ve hareketleri nedir ? (2 Yorum)

  1. Dünyanın şekli eskiden yuvarlak veya dünya bir tepsi üzerinde olarak bilinirmiş. Ne garip, insanlar dünya hakkında nasıl teoriler ortaya atmışlar.

  2. Dünyanın şekli oldukça planlı ve güzel bir nizama göre şekillenmiştir. Dağların ve denizlerin sıralanışı oldukça detaylıdır.